نقش گروهی وقتی مفید است که کار مشخصی ایجاد کند. عنوان‌هایی مانند مدیر یا مسئول، بدون وظیفهٔ روشن ممکن است فقط روی کاغذ بمانند. نقش‌ها باید به هدف فعالیت وصل شوند و در جلسه‌های بعد جابه‌جا شوند.
برای هر نقش یک فعل بنویسید
ثبت‌کننده دلیل تصمیم‌ها را می‌نویسد، هماهنگ‌کننده زمان و مراحل را یادآوری می‌کند، بررسی‌کننده پاسخ را با معیار تطبیق می‌دهد و گزارشگر نتیجه را توضیح می‌دهد. تعداد نقش‌ها را با تعداد اعضا و فعالیت هماهنگ کنید.
مسئولیت را مشترک نگه دارید
داشتن ثبت‌کننده به معنی فکر نکردن بقیه نیست. قبل از ثبت، همه یک پاسخ اولیه بدهند. گزارشگر نیز نباید تنها فردی باشد که محصول را می‌فهمد؛ هر عضو باید بتواند بخشی از تصمیم را توضیح دهد.
نقش‌ها را بازبینی و جابه‌جا کنید
در پایان بپرسید کدام نقش واقعاً کمک کرد و کدام مبهم بود. جلسهٔ بعد نقش‌ها تغییر کنند. مهارت نوشتن یا صحبت کردن نباید فرد را برای همیشه به یک نقش محدود کند.
نمونهٔ اجرایی
در ساخت نقشه، ثبت‌کننده مسیر انتخابی را می‌نویسد و بررسی‌کننده می‌پرسد آیا دلیل به دادهٔ نقشه مربوط است. گزارشگر انتخاب را توضیح می‌دهد، اما معلم از عضو دیگر دربارهٔ گزینهٔ حذف‌شده سؤال می‌کند.
خطای رایج و راه اصلاح
نقش‌های زیاد، هماهنگی را دشوار می‌کند. نقش بدون ابزار یا زمان کافی هم اجرا نمی‌شود. اگر یک نفر همهٔ کار را انجام می‌دهد، فقط تغییر نام نقش‌ها کافی نیست.
تمرین پیشنهادی
یک فعالیت گروهی را با سه نقش اجرا کنید. برای هر نقش یک شاهد انجام کار تعیین کنید و پایان جلسه دربارهٔ فایدهٔ آن سؤال بپرسید.
پرسش رایج
آیا نقش‌ها باید همیشه ثابت باشند؟
خیر. با فعالیت و نیاز گروه تغییر می‌کنند. اصل مهم، وظیفهٔ قابل مشاهده و فرصت تجربهٔ نقش‌های مختلف است.
این راهنما با کمک هوش مصنوعی برای وب‌سایت لیلا علی‌پور تهیه شده است. مثال‌ها و تمرین‌ها پیشنهادی‌اند و گزارش یک کلاس برگزارشده نیستند.
برای ادامهٔ این تمرین
برای طراحی بخش مکمل فعالیت، راهنمای ارزشیابی کار گروهی بدون پنهان شدن سهم افراد را نیز ببینید.